Nasturcje zdobią ogród i są jadalne! Jak uprawiać te kwiaty i jak je wykorzystać? Sprawdź, co zrobić z owoców nasturcji

Michał Laszczak
Nasturcje kwitną aż do jesieni i są łatwe w uprawie. Ich liście, kwiaty i owoce można i warto jeść. Mają nie tylko ciekawy smak, ale i wiele właściwości leczniczych.
Nasturcje kwitną aż do jesieni i są łatwe w uprawie. Ich liście, kwiaty i owoce można i warto jeść. Mają nie tylko ciekawy smak, ale i wiele właściwości leczniczych. Corgaasbeek - pixabay.com
Nasturcje to jedne z wdzięczniejszych kwiatów ogrodowych. Nie są wymagające, kwitną przez całe lato, a w dodatku można je jeść i to z pożytkiem dla zdrowia.

Spis treści

Nasturcja większa, ale niekoniecznie duża

Nasturcje można uprawiać zarówno w ogrodach, jak i na balkonach. Przywędrowały do nas z Ameryki Środkowej i Południowej, gdzie rosną dziko. Już w XVI wieku zaczęto uprawiać je w Hiszpanii.

Nasturcje mają sporo odmian, ale w naszych uprawach spotykamy przede wszystkim nasturcję większą (Tropaeolum majus). Niezależnie od naukowego przydomka „większa” nasturcja ma wiele odmian o zróżnicowanej wielkości – jej pędy mogą dorastać do kilku metrów, ale są także odmiany karłowe, osiągające kilkadziesiąt centymetrów. Zwróćmy na to uwagę, szczególnie jeśli planujemy uprawę nasturcji w pojemnikach na balkonie.

Kwiaty nasturcji w ognistych kolorach

Nasturcje mają okrągłe ciemnozielone liście, osadzone na niezbyt grubych łodyżkach. Te wyrastają z dość mięsistej łodygi, która może osiągać nawet 3-4 metry długości. Łodyżki mają właściwości czepne, dzięki czemu nasturcje świetnie się pną po różnych podporach.

Z ciemną zielenią liści pięknie kontrastują kwiaty w żywych kolorach. Występują one w odcieniach od żółci, przez pomarańcz, po czerwień i bordo. Zdarzają się także kwiaty dwubarwne, a także odmiany o biało-zielonych liściach. Kwiaty wyrastają na długich szypułkach. Mają po pięć płatków i charakterystyczną ostrogę. Pierwsze kwiaty nasturcji pojawiają się w czerwcu-lipcu, a kolejne – aż do jesieni, niekiedy naprawdę późnej (jeśli jest ciepła).

Jak wykorzystać nasturcje?

Nasturcje są jadalne i to wszystkie ich naziemne części (są też gatunki, z których wykorzystuje się bulwy). Liście i kwiaty nasturcji możemy dodawać do sałatek i kanapek. Mają one dość pikantny, chrzanowo-pieprzny smak. Posiekane liście można dorzucić np. do sosu tatarskiego, albo zmiksować z dodatkiem orzechów lub migdałów – powstanie ostre pesto.

Kwiaty ozdobią każdą sałatkę i – dosłownie – dodadzą jej pikanterii. Ale fajnie można wykorzystać również owoce nasturcji, marynując je i robiąc domowe kapary. Ich przygotowanie jest łatwe, a smakują nawet lepiej niż te "prawdziwe".

Marynowane owoce nasturcji z powodzeniem mogą zastąpić kapary.
Marynowane owoce nasturcji z powodzeniem mogą zastąpić kapary. Katarzyna Laszczak

Właściwości nasturcji

Walory dekoracyjne i smakowe to nie jedyne zalety nasturcji większej. Ma ona również właściwości lecznicze. Jako zioło wykorzystuje się również całą roślinę. Nasturcje można zbierać i suszyć w sierpniu-wrześniu. Wykorzystuje się też świeże rośliny, do produkcji maceratów i nalewek.

Nasturcja większa jest bogata m.in. w witaminę C, glikozyd gorczyczny, zawiera też organiczne związki siarki (to one w dużej części wpływają na jej zapach i smak) oraz sole potasu.

Nasturcja ma silne działanie odkażające: działa przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo. I to zarówno wewnętrznie, jak i zewnętrznie. Pobudza trawienie, reguluje przemianę materii, działa też moczo- i żółciopędnie. Poza tym pomaga przy przeziębieniach, bo oprócz wspomnianego działania antyseptycznego, rozgrzewa, działa napotnie, a także łagodzi kaszel (działa wykrztuśnie).

Stosowane zewnętrznie preparaty z nasturcji działają korzystnie na skórę (także głowy) – m.in. hamują łojotok, wysuszają wypryski, przyspieszają także gojenie się ran i zapobiegają obrzękom. Pomagają także w reumatyzmie.

Jednak nasturcji nie powinny nadużywać osoby z chorobą wrzodową i schorzeniami nerek.

Liście i kwiaty nasturcji nie tylko wyglądają świetnie, ale są smacznym i zdrowym dodatkiem.
Liście i kwiaty nasturcji nie tylko wyglądają świetnie, ale są smacznym i zdrowym dodatkiem. Silviarita - pixabay.com

Jak uprawiać nasturcje?

Nasturcje to niezbyt wymagające rośliny. Dobrze rosną na różnych ziemiach, również ubogich. Na zbyt żyznych będą wytwarzać więcej liści niż kwiatów, więc nie musimy ich nawozić. Nie lubią jedynie podmokłej ziemi. Ale wilgotną jak najbardziej, dlatego warto je regularnie podlewać.

Nasturcje lubią też słońce – na nasłonecznionych stanowiskach będą pięknie kwitły. Im większy cień, tym mniej kwiatów będą miały, wytworzą za to więcej liści.

Nasturcje mogą się płożyć po rabatach, zajmując dość dużą przestrzeń. Ale wystarczy im jakakolwiek podpora, żeby zaczęły się piąć. Warto o tym pamiętać i wykorzystać nasturcję jako szybko rosnące pnącze. Wszelkie płotki, pergole, barierki możemy spokojnie nimi obsadzić. Z tym że warto zachować czujność, bo z braku lepszych podpór nasturcje mogą zacząć się piąć… po innych roślinach. Więc lepiej pilnujmy ich „zapędów”.

Nasturcje świetnie sprawdzą się też na balkonach. Szczególnie malowniczo wyglądają w wiszących pojemnikach.

Kiedy i jak siać nasturcje?

Nasturcje wysiewa się na początku maja wprost do gruntu. W ziemi umieszczamy po 1-2 nasiona, w odległościach ok. 20 cm. Ewentualnie można wcześniej wysiać je na rozsady, ale nie jest to konieczne. Nasturcje rosną szybko, za to nie lubią przesadzania. Z siewu do gruntu udają się bardzo dobrze. Niekiedy też rozsiewają się same i pojawiają w kolejnym roku.

W swoim naturalnym środowisku nasturcje są bylinami, ale panuje tam cieplejszy klimat. U nas nasturcje uprawia się jako rośliny jednoroczne.

Szkodniki nasturcji

Pomimo że nasturcje pomagają w zwalczaniu różnych dolegliwości, same padają ofiarą szkodników. Szczególnie „lubią” je mszyce oraz gąsienice motyli, np. bielinka kapustnika. Jeśli uprawiamy nasturcje, zwracajmy uwagę, czy nie pojawiły się jakieś szkodniki (również na spodach liści).

 Jeśli chcemy wykorzystać nasturcje spożywczo, lepiej nie zwalczać szkodników chemią. A im wcześniej je zauważymy, tym większe mamy szanse na pozbycie się ich.

Smak liści nasturcji doceniają m.in. gąsienice motyla bielinka kapustnika.
Smak liści nasturcji doceniają m.in. gąsienice motyla bielinka kapustnika. Katarzyna Laszczak

To przyda Ci się w ogrodzie

kup najtaniej

Ciech

Ciech Chwastox Extra 300 SL 1l

181,00 zł18,80 zł-90%

kup najtaniej

Esschert

Esschert Design Wspornik Żeliwny Design Wys.17,8Cm

70,02 zł25,00 zł-64%

kup najtaniej

Florovit

Florovit Aktywator Kompostu 4kg

61,89 zł34,99 zł-43%

kup najtaniej

Palnik Gazowy Podpalarka Do Ognisk Grilla +kartusz

95,75 zł56,99 zł-40%

kup najtaniej

Gardena

Gardena OGS - Premium szybkozłącze 1/2" - 5/8" (18255-20)

60,00 zł36,90 zł-39%

kup najtaniej

Keter

Allibert technorattan CURVER CORFU FIESTA 227586

3 199,00 zł1 999,00 zł-38%

kup najtaniej

Vaco

Vaco Płytka Owadobójcza

18,81 zł11,89 zł-37%

kup najtaniej

Esschert

Dzwon kotek

117,51 zł85,01 zł-28%

kup najtaniej

Keter

Domek Narzędziowy Darwin 6X6 : Kolor - Grey

4 599,00 zł3 349,00 zł-27%

kup najtaniej

VidaXL

Furtka ogrodowa impregnowane drewno 170 x 60 cm

142,00 zł104,70 zł-26%

kup najtaniej

VidaXL

Vidaxl Drewniana Furtka Leszczyna 100X100Cm

388,00 zł295,58 zł-24%

kup najtaniej

EKODARPOL

Ekodarpol Humus Active papka 20L

172,00 zł133,00 zł-23%

kup najtaniej

VidaXL

Vidaxl Furtka Ogrodzeniowa Stalowa 100X100Cm Antracytowa 144518

1 204,00 zł967,99 zł-20%

kup najtaniej

Greenworks

Greenworks 1300607 G-Max

862,00 zł733,00 zł-15%

kup najtaniej

Ciech

Agrosar 360 SL 5L Zamiennik Roundupu

270,15 zł228,96 zł-15%

kup najtaniej

Prosperplast

Prosperplast Palisada Border IPBO 2,5m Brązowa

33,99 zł29,43 zł-13%

kup najtaniej

Patrol

Kompostownik 650L

229,99 zł199,00 zł-13%

kup najtaniej

Stiga

Stiga MT 330 5W1 (287130152/ST2)

1 819,00 zł1 598,00 zł-12%

kup najtaniej

Keter

Keter Domek Narzędziowy Factor 8X6 (Ketfac8X6)

4 299,00 zł3 999,00 zł-7%

kup najtaniej

Yoer

YOER GrillMate EG01BK

358,00 zł
Materiały promocyjne partnera

 

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wyższy podatek od nieruchomości od 2023 roku - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na e-ogrodek.pl e-ogrodek.pl
Dodaj ogłoszenie